ΛΕΩΝ ΙΔ’
ΓΕΝΙΚΗ ΑΚΡΟΑΣΗ
Πλατεία Αγίου Πέτρου
Τετάρτη, 19 Νοεμβρίου 2025
Κύκλος – Ιωβηλαίο 2025. Ο Ιησούς Χριστός, η ελπίδα μας. IV. H Aνάσταση του Χριστού και οι προκλήσεις του σύγχρονου κόσμου. 5. Πασχαλινή πνευματικότητα και ολοκληρωμένη οικολογία
Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές, καλημέρα και καλώς ήρθατε!
Σε αυτό το Ιωβηλαίο Έτος αφιερωμένο στην ελπίδα, αναλογιζόμαστε τη σχέση μεταξύ της Ανάστασης του Χριστού και των προκλήσεων του σημερινού κόσμου, των προκλήσεών μας. Μερικές φορές ο Ιησούς, ο Ζωντανός, θέλει να ρωτήσει κι εμάς: «Γιατί κλαις; Ποιον ψάχνεις;» Οι προκλήσεις, πράγματι, δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνες τους, και τα δάκρυα είναι ένα δώρο ζωής όταν καθαρίζουν τα μάτια μας και απελευθερώνουν το βλέμμα μας.
Ο ευαγγελιστής Ιωάννης εφιστά την προσοχή μας σε μια λεπτομέρεια που δεν βρίσκεται στα άλλα Ευαγγέλια: κλαίγοντας κοντά στον άδειο τάφο, η Μαρία η Μαγδαληνή δεν αναγνώρισε αμέσως τον αναστημένο Ιησού, αλλά νόμιζε ότι ήταν ο κηπουρός. Πράγματι, το κείμενο, ήδη αφηγούμενο την ταφή του Ιησού κατά τη δύση του ηλίου τη Μεγάλη Παρασκευή, ήταν πολύ ακριβές: «Πήραν το σώμα του Ιησού και το έδεσαν με πάνινες λουρίδες, βάζοντας και τα αρώματα, όπως συνηθίζουν οι Ιουδαίοι να ετοιμάζουν το σώμα για την ταφή. Στο μέρος όπου σταυρώθηκε ο Ιησούς ήταν ένας κήπος, και μέσα στον κήπο ένα καινούριο μνήμα, όπου κανένας δεν είχε ακόμη ταφεί» (Ιω 19,40-41).
Έτσι τελειώνει, μέσα στην ειρήνη του Σαββάτου και την ομορφιά ενός κήπου, η δραματική πάλη μεταξύ του σκότους και του φωτός που εξαπολύθηκε από την προδοσία, τη σύλληψη, την εγκατάλειψη, την καταδίκη, την ταπείνωση και τη θανάτωση του Υιού, ο οποίος «αγαπώντας τους δικούς του που ήταν στον κόσμο, τους αγάπησε μέχρι τέλους» (Ιω 13,1). Η καλλιέργεια και η φροντίδα του κήπου είναι το αρχικό έργο (βλ. Γέν 2,15) την οποία ο Ιησούς έφερε εις πέρας. Ο τελευταίος λόγος Του στον σταυρό –«Τετέλεσται» (Ιω 19:30)– προσκαλεί τον καθένα μας να ανακαλύψει ξανά αυτό το καθήκον, το προσωπικό του καθήκον. Γι’ αυτό, «έγειρε το κεφάλι και παρέδωσε το πνεύμα» (στ. 30).
Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές, η Μαρία η Μαγδαληνή, τότε, δεν έκανε εντελώς λάθος πιστεύοντας ότι συναντούσε τον κηπουρό! Έπρεπε, μάλιστα, να ακούσει ξανά το όνομά της και να καταλάβει το δικό της καθήκον από τον νέο Άνθρωπο, αυτόν που σε ένα άλλο κείμενο του Ιωάννη λέει: «Ιδού, κάνω τα πάντα νέα» (Αποκ 21,5). Ο μακαριστός Πάπας Φραγκίσκος, με την Εγκύκλιο Laudato si’, μας έδειξε την απόλυτη ανάγκη για ένα στοχαστικό βλέμμα: αν δεν είναι φύλακας του κήπου, το ανθρώπινο πλάσμα γίνεται ο καταστροφέας του. Η χριστιανική ελπίδα, επομένως, ανταποκρίνεται στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα όλη η ανθρωπότητα σταματώντας στον κήπο, όπου ο Εσταυρωμένος αποτέθηκε σαν σπόρος, για να αναστηθεί και να φέρει πολύ καρπό.
Ο Παράδεισος δεν χάθηκε, αλλά ξαναβρίσκεται. Ο θάνατος και η ανάσταση του Ιησού, επομένως, αποτελούν το θεμέλιο μιας πνευματικότητας της ολοκληρωμένης οικολογίας, έξω από την οποία τα λόγια της πίστης παραμένουν χωρίς επαφή με την πραγματικότητα και τα λόγια της επιστήμης παραμένουν μακριά από την καρδιά. «Η οικολογική κουλτούρα δεν μπορεί να αναχθεί σε μια σειρά από επείγουσες και μονομερείς απαντήσεις στα προβλήματα που αφορούν στην υποβάθμιση του περιβάλλοντος, στην εξάντληση των φυσικών αποθεμάτων και στη μόλυνση. Θα έπρεπε να είναι μια διαφορετική ματιά, μια σκέψη, μια πολιτική, ένα εκπαιδευτικό πρό γραμμα, ένα στυλ ζωής και μια πνευματικότητα που να διαμορφώνουν μιαν αντίσταση» (Laudato Si’, 111).
Γι’ αυτό, μιλάμε για μια οικολογική μεταστροφή, την οποία οι Χριστιανοί δεν μπορούν να διαχωρίσουν από την αλλαγή κατεύθυνσης που απαιτεί ο Ιησούς από αυτούς τον ακολουθούν. Η στροφή της Μαρίας εκείνο το πρωί του Πάσχα είναι ένα σημείο αυτού: μόνο από μεταστροφή σε μεταστροφή μεταβαίνουμε από αυτή την κοιλάδα των δακρύων στη νέα Ιερουσαλήμ. Αυτή η μετάβαση, η οποία ξεκινά από την καρδιά και είναι πνευματική, αλλάζει την ιστορία, μας δεσμεύει δημόσια και ενεργοποιεί την αλληλεγγύη που από τώρα και στο εξής προστατεύει τους ανθρώπους και τα πλάσματα από την επιθυμία των λύκων, στο όνομα και με τη δύναμη του Αμνού Ποιμένος.
Έτσι, οι υιοί και οι θυγατέρες της Εκκλησίας μπορούν σήμερα να συναντήσουν εκατομμύρια νέους, καθώς και άλλους άνδρες και γυναίκες καλής θέλησης που έχουν ακούσει την κραυγή των φτωχών και της γης και άφησαν την καρδιά τους να αγγιχτεί. Πολλοί επίσης άνθρωποι, μέσω μιας πιο άμεσης σχέσης με την κτίση, επιθυμούν μια νέα αρμονία που να τους οδηγήσει πέρα από τις τόσες πολλές πληγές. Από την άλλη πλευρά, ακόμη «οι ουρανοί διηγούνται του Θεού τη δόξα και το στερέωμα αναγγέλλει τα έργα των χεριών του. Η μια ημέρα στην άλλη το μεταδίδει και η μια νύχτα στην άλλη το αφηγείται. Χωρίς λέξεις, χωρίς ομιλίες, χωρίς να ακούγεται η λαλιά τους» (Ψλ 18,1-4).
Είθε το Πνεύμα το Άγιο να μας δώσει την ικανότητα να ακούσουμε τη φωνή των αφώνων. Τότε θα δούμε αυτό που τα μάτια μας δεν μπορούν ακόμη να δουν: αυτόν τον κήπο, ή τον Παράδεισο, στον οποίο πλησιάζουμε μόνο αποδεχόμενοι και φέρνοντας εις πέρας ο καθένας το δικό του καθήκον.
———————
Μετάφραση: π.Λ
