ΛΕΩΝ ΙΔ’
ΓΕΝΙΚΗ ΑΚΡΟΑΣΗ
Τετάρτη, 18 Ιουνίου 2025
Κύκλος – Ιωβηλαίο 2025. Ο Ιησούς Χριστός, η ελπίδα μας. IΙ. Η ζωή του Ιησού. Οι παραβολές. 10. Η θεραπεία του παραλύτου. «Ο Ιησούς, βλέποντάς τον κατάκοιτο και γνωρίζοντας ότι ήταν έτσι πολύ καιρό, του είπε: “Θέλεις να θεραπευτείς;”» (Ιω 5,6).
Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές,
ας συνεχίσουμε να συλλογιζόμαστε τον Ιησού ο οποίος θεραπεύει. Συγκεκριμένα σήμερα θα ήθελα να σας καλέσω να σκεφτείτε τις καταστάσεις στις οποίες νιώθουμε «ακινητοποιημένοι» και κλεισμένοι σε ένα αδιέξοδο. Μερικές φορές μας φαίνεται ότι είναι άσκοπο να συνεχίσουμε να ελπίζουμε· παραιτούμαστε και δεν έχουμε πλέον τη θέληση να αγωνιστούμε. Αυτή η κατάσταση περιγράφεται στα Ευαγγέλια με την εικόνα της παράλυσης. Για αυτόν τον λόγο θα ήθελα να επικεντρωθώ σήμερα στην θεραπεία ενός παραλύτου, την οποία αφηγείται το πέμπτο κεφάλαιο του κατά Ιωάννην Ευαγγελίου (5,1-9).
Ο Ιησούς πηγαίνει στην Ιερουσαλήμ για μια εορτή των Ιουδαίων. Δεν κατευθύνεται αμέσως στον Ναό. Αντιθέτως, σταματά σε μια πύλη, όπου πιθανότατα έπλεναν τα πρόβατα πριν προσφερθούν ως θυσία. Κοντά σε αυτήν την πύλη, σταματούσαν επίσης πολλοί άρρωστοι, οι οποίοι, σε αντίθεση με τα πρόβατα, αποκλείονταν από τον Ναό επειδή θεωρούνταν ακάθαρτοι! Και τότε είναι ο ίδιος ο Ιησούς που τους προσεγγίζει στον πόνο τους. Αυτοί οι άνθρωποι ήλπιζαν σε ένα θαύμα που θα μπορούσε να αλλάξει τη μοίρα τους. Πράγματι, δίπλα στην πύλη υπήρχε μια δεξαμενή, τα νερά της οποίας θεωρούνταν θαυματουργά, δηλαδή ικανά να θεραπεύσουν: σε ορισμένες στιγμές το νερό αναταράσσονταν και, σύμφωνα με την πεποίθηση της εποχής, όποιος βουτούσε πρώτος θεραπευόταν.
Γινόταν έτσι ένα είδος «πολέμου μεταξύ των φτωχών»: μπορούμε να φανταστούμε τη θλιβερή σκηνή αυτών των αρρώστων που σέρνονταν με κόπο για να μπουν στη δεξαμενή. Αυτή η δεξαμενή ονομαζόταν Βηθεσδά, που σημαίνει «οίκος ελέους»: θα μπορούσε να είναι μια εικόνα της Εκκλησίας, όπου συγκεντρώνονται οι ασθενείς και οι φτωχοί και όπου ο Κύριος έρχεται για να θεραπεύσει και να δώσει ελπίδα.
Ο Ιησούς απευθύνεται συγκεκριμένα σε έναν άνθρωπο που είναι παράλυτος εδώ και τριάντα οκτώ χρόνια. Τώρα πλέον είναι παραιτημένος, επειδή δεν καταφέρνει ποτέ να βουτήξει στη δεξαμενή, όταν το νερό αναταράσσεται (βλ. στ. 7). Πράγματι, εκείνο που μας παραλύει, πολλές φορές, είναι ακριβώς η απογοήτευση. Νιώθουμε αποθαρρυμένοι και κινδυνεύουμε να πέσουμε στην οκνηρία.
Ο Ιησούς απευθύνει σε αυτόν τον παράλυτο μια ερώτηση που μπορεί να φαίνεται περιττή: «Θέλεις να θεραπευτείς;» (στ. 6). Κι όμως, είναι μια απαραίτητη ερώτηση, επειδή, όταν είσαι ακινητοποιημένος για πολλά χρόνια, ακόμη και η θέληση για θεραπεία μπορεί να εξασθενήσει. Μερικές φορές προτιμούμε να παραμένουμε στην κατάσταση του να είμαστε άρρωστοι, αναγκάζοντας άλλους να μας φροντίζουν. Μερικές φορές είναι επίσης μια πρόφαση για να μην αποφασίσουμε τι θα κάνουμε με τη ζωή μας. Ο Ιησούς αντιθέτως παραπέμπει αυτόν τον άνθρωπο στην πιο αληθινή και βαθύτερη επιθυμία του.
Αυτός ο άνθρωπος μάλιστα απαντά με πιο λεπτομερή τρόπο στην ερώτηση του Ιησού, αποκαλύπτοντας το πώς βλέπει τη ζωή του. Λέει πρώτα ότι δεν έχει κανέναν να τον βυθίσει στη δεξαμενή: επομένως το λάθος δεν είναι δικό του, αλλά των άλλων που δεν τον φροντίζουν. Αυτή η στάση γίνεται το πρόσχημα για να αποφύγει να αναλάβει τις δικές του ευθύνες. Αλλά είναι πραγματικά αλήθεια ότι δεν είχε κανέναν να τον βοηθήσει; Ιδού η διαφωτιστική απάντηση του Ιερού Αυγουστίνου: «Ναι, για να θεραπευτεί χρειαζόταν απολύτως έναν άνθρωπο, αλλά έναν άνθρωπο που να ήταν και Θεός. […] Ήρθε λοιπόν ο άνθρωπος που ήταν απαραίτητος· γιατί να αναβληθεί περισσότερο η θεραπεία;». [1]
Ο παράλυτος προσθέτει στη συνέχεια ότι όταν προσπαθεί να βουτήξει στη δεξαμενή, υπάρχει πάντα κάποιος που φτάνει εκεί πριν από αυτόν. Αυτός ο άνθρωπος εκφράζει μια μοιρολατρική άποψη για τη ζωή. Νομίζουμε ότι μας συμβαίνουν πράγματα επειδή δεν είμαστε τυχεροί, επειδή η μοίρα είναι εναντίον μας. Αυτός ο άνθρωπος είναι αποθαρρυμένος. Νιώθει ηττημένος στον αγώνα της ζωής.
Ο Ιησούς, αντιθέτως, τον βοηθά να ανακαλύψει ότι η ζωή του είναι και στα χέρια του. Τον προσκαλεί να σηκωθεί, να αναρρώσει από τη χρόνια κατάστασή του και να πάρει το στρώμα του (βλ. στ. 8). Αυτό το κρεβατάκι δεν πρέπει να αφεθεί ή να πεταχτεί: αντιπροσωπεύει την περασμένη του ασθένεια, είναι η ιστορία του. Μέχρι εκείνη τη στιγμή το παρελθόν τον είχε μπλοκάρει. Τον ανάγκαζε να κείτεται σαν νεκρός. Τώρα είναι αυτός που μπορεί να πάρει αυτό το κρεβατάκι και να το μεταφέρει όπου θέλει: μπορεί να αποφασίσει τι θα κάνει με την ιστορία του! Πρόκειται για το περπάτημα, την ανάληψη της ευθύνης να επιλέξει ποιο δρόμο θα ακολουθήσει. Και αυτό χάρη στον Ιησού!
Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές, ας ζητήσουμε από τον Κύριο το δώρο της κατανόησης του πού έχει σταματήσει η ζωή μας. Ας προσπαθήσουμε να εκφράσουμε την επιθυμία μας να θεραπευτούμε. Και ας προσευχηθούμε για όλους όσους αισθάνονται παράλυτοι και δεν βλέπουν διέξοδο. Ας ζητήσουμε να επιστρέψουμε και να κατοικήσουμε στην Ιερά Καρδία του Χριστού, που είναι ο αληθινός οίκος του ελέους!
___________________________________
[1] Oμιλία 17, 7.
———————-
Μετάφραση: π.Λ
