Για να καταστεί «αυθεντική ανθρώπινη πρόοδος», δηλαδή πρόοδος ολόκληρου του ανθρώπου και όλων των ανθρώπων, «η τεχνική και επιστημονική πρόοδος πρέπει να εμψυχώνεται και να καθοδηγείται από την αγάπη. Μόνον έτσι θα μπορεί πάντοτε να τίθεται στην υπηρεσία της υπεράσπισης της αξιοπρέπειας του ανθρώπου και της προαγωγής των συνθηκών ζωής όλων, ιδιαίτερα των πλέον μειονεκτούντων». Αυτό υπογραμμίζει ο Πάπας Λέων ΙΔ΄ στην κατήχησή του κατά τη γενική ακρόαση της 23ης Σεπτεμβρίου, η οποία είναι αφιερωμένη στο τρίτο κεφάλαιο του πρώτου μέρους της Ποιμαντικής Διατάξεως της Β΄ Συνόδου του Βατικανού Gaudium et spes, με τίτλο Η ανθρώπινη δραστηριότητα στο σύμπαν.
Να μοιραζόμαστε τον άρτο της γνώσεως και της τεχνογνωσίας
Ενώπιον περίπου 25.000 πιστών, τους οποίους χαιρέτισε αρχίζοντας από τα παιδιά, κατά τη συνηθισμένη διαδρομή με το παπικό αυτοκίνητο ανάμεσα στους τομείς της πλατείας του Αγίου Πέτρου, σε μια υπέροχη ημέρα των αρχών του φθινοπώρου, ο Πάπας εξηγεί ότι το συνοδικό έγγραφο μας προσκαλεί να μοιραζόμαστε «τον άρτο της γνώσεως και της τεχνογνωσίας, ώστε κάθε άνθρωπος και κάθε λαός να μπορεί να αναπτύσσει τις δυνατότητές του και, με τη βοήθεια του Θεού, να οικοδομούμε από κοινού ένα καλύτερο μέλλον».
Αυτό είναι, σύμφωνα με τον Λέοντα ΙΔ΄, το νόημα της τεχνικής, κοινωνικής και επιστημονικής προόδου, η οποία, λιγότερο από τέσσερα χρόνια μετά την ολοκλήρωση της Συνόδου, τον Ιούλιο του 1969, θα οδηγήσει τον άνθρωπο να πατήσει για πρώτη φορά στη Σελήνη.
Το δράμα του «αθεϊστικού ανθρωπισμού»
Ο Ποντίφικας υπενθυμίζει τις προϋποθέσεις του κεφαλαίου, το οποίο αναγνωρίζει ότι ο άνθρωπος, «δημιουργημένος κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωση του Θεού», με την ελευθερία και τη νοημοσύνη του «αυξάνει τις γνώσεις του, προάγοντας έτσι ολόκληρη την κοινωνία».
Ωστόσο, ορισμένοι στοχαστές παρουσίασαν αυτή την τεχνική και επιστημονική πρόοδο «ως κάτι που αποδυναμώνει τη σχέση με τον Θεό, μέχρι του σημείου να την καθιστά περιττή ή ακόμη και να την παρουσιάζει ως αντίπαλο της χριστιανικής πίστεως».
«Πρόκειται για μια προκατάληψη η οποία εδραιώνεται κυρίως σε εκείνο το τμήμα του δυτικού πολιτισμού που έχει απολέσει την αναφορά του στη χριστιανική Αποκάλυψη. Πρόκειται για την αντίληψη των “μεταχριστιανικών ανθρωπισμών”, οι οποίοι παρουσιάζουν τον άνθρωπο και τον Θεό ως αντιπάλους: για να κατακτήσει ο άνθρωπος τη γνώση, την ελευθερία και την πρόοδό του, θα έπρεπε να χειραφετηθεί από τον Θεό» επισημαίνει ο Πάπας Λέων ΙΔ΄.
Τελικά, όμως, αρνούμενος τη σχέση με τον Θεό, χάνει κανείς και τη δυνατότητα να επιβεβαιώσει την υπερβατική αξία του ανθρώπινου προσώπου. Αυτό είναι το “δράμα του αθεϊστικού ανθρωπισμού”, το οποίο περιέγραψε με σαφήνεια ένας σημαντικός θεολόγος της Β΄ Συνόδου του Βατικανού, ο Ανρί ντε Λυμπάκ.
Η βελτίωση της ζωής είναι σημείο του μεγαλείου του Θεού
Η Σύνοδος, σύμφωνα με τον Πάπα, θέλει να δώσει μια σαφή απάντηση μέσω της Gaudium et spes: για τους πιστούς, «η ατομική και συλλογική ανθρώπινη δραστηριότητα», όπως αναφέρεται στον αριθμό 34, «δηλαδή εκείνη η τεράστια προσπάθεια με την οποία οι άνθρωποι, στο πέρασμα των αιώνων, επιδιώκουν να βελτιώσουν τις συνθήκες της ζωής τους, ανταποκρίνεται στις προθέσεις του Θεού».
Και παραθέτει εκ νέου την Ποιμαντική Διάταξη:
«Οι Χριστιανοί ούτε καν διανοούνται να αντιπαραθέσουν τα προϊόντα της ανθρώπινης ευφυΐας και του θάρρους προς τη δύναμη του Θεού, σαν να ήταν το λογικό δημιούργημα μιας αντιπαλότητας με τον Δημιουργό· αντίθετα, είναι μάλλον πεπεισμένοι ότι οι νίκες της ανθρωπότητας αποτελούν σημείο του μεγαλείου του Θεού και καρπό του ανείπωτου σχεδίου του».
Η ανθρωπότητα βρίσκει στον Χριστό την πλήρη αλήθεια και ελευθερία
Ο Λέων ΙΔ΄ διευκρινίζει, επικαλούμενος την Κατήχηση, ότι ο Θεός έθεσε στα χέρια της ανθρωπότητας μια δημιουργία που βρίσκεται σε πορεία και ανάπτυξη, ώστε ο άνθρωπος να την οδηγήσει στην ολοκλήρωσή της μέσω της «σοφής δραστηριότητάς του».
Και αυτό αποτελεί σημαντική αναφορά στο μυστήριο της Ενανθρωπήσεως.
Η ανθρωπότητα, και μαζί της η εργασία, η πρόοδος και η αυτονομία των δημιουργημένων πραγματικοτήτων, δεν απορροφάται ούτε ακυρώνεται κατά τη συνάντηση με τον Θεό, αλλά προσλαμβάνεται στην ολότητά της και συνεχίζει, εν Χριστώ, να είναι ελεύθερη και δραστήρια· διότι μέσα σε Εκείνον βρίσκει την πλήρη αλήθεια και ελευθερία.
Η συνάντηση με τον Θεό μέσα στον αγιασμό της καθημερινής εργασίας
Κατά την τέλεση της Θείας Ευχαριστίας, εξάλλου, ο καρπός της ανθρώπινης εργασίας, που εκπροσωπείται από τον άρτο και τον οίνο, προσφέρεται καθημερινά στο θυσιαστήριο, ώστε να μεταβληθεί σε Σώμα και Αίμα του Χριστού.
«Από αυτή την προοπτική αναδύεται μια σημαντική αλήθεια: για να συναντήσει τον Θεό, ο άνθρωπος δεν χρειάζεται να εγκαταλείψει τις επίγειες ασχολίες του, αλλά μπορεί να ζήσει πλήρως την κλήση του, επιτελώντας με επιμέλεια την καθημερινή του εργασία και αγιάζοντάς την».
«Οι Χριστιανοί, επομένως, συμμετέχουν, όπως όλοι, στην οικοδόμηση της επίγειας πολιτείας των ανθρώπων, αποβλέποντας στον τελικό σκοπό όλων των πραγμάτων και στη συνάντηση με τον Θεό, υπενθυμίζοντας αυτόν τον τελικό σκοπό σε εκείνους με τους οποίους μοιράζονται την περιπέτεια της προόδου, της επιστήμης και της ζωής» καταλήγει ο Ποντίφικας.
Η επίγεια πρόοδος, η οποία πρέπει να διακρίνεται σαφώς από την ανάπτυξη της Βασιλείας του Θεού, είναι, ωστόσο, γι’ αυτόν τον λόγο ιδιαίτερα σημαντική, στον βαθμό που «μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη οργάνωση της ανθρώπινης κοινωνίας».
Η ανάμνηση της επισκέψεως στο Ρίμινι και του Αγίου Πίου
Στο τέλος της γενικής ακροάσεως, απευθυνόμενος στους Ιταλούς πιστούς, ο Πάπας Λέων χαιρετίζει με στοργή τους προσκυνητές της Επισκοπής του Ρίμινι, μαζί με τον Επίσκοπο Νικολό Ανσέλμι, οι οποίοι προσήλθαν έναν μήνα μετά την ποιμαντική επίσκεψή του. Ανανέωσε την ευγνωμοσύνη του προς αυτούς και τους ενθάρρυνε «να αυξάνονται στην πίστη, ριζωμένοι στην ακρόαση του Λόγου του Θεού, ώστε να μαρτυρούν σε όλους την αγάπη του επουρανίου Πατρός».
Υπενθύμισε επίσης ότι σήμερα (23 Σεπτεμβρίου) η Εκκλησία εορτάζει τη λειτουργική μνήμη του Αγίου Πίου της Πιετρελτσίνα: «Είθε η μαρτυρία του πίστεως και αγάπης του να αποτελέσει για καθέναν από εσάς πρόσκληση να εμπιστεύεστε πάντοτε την αγαθότητα και το έλεος του Θεού» ευχήθηκε.
Η μακαριωνυμία του Φούλτον Σιν και το προσκύνημα στη Γιασνά Γκούρα
Ο Ποντίφικας υπογραμμίζει στα αγγλικά ότι στις 24 Σεπτεμβρίου, στο Σαιντ Λούις του Μισούρι, θα πραγματοποιηθεί η μακαριωνυμία του Επισκόπου Φούλτον Σιν, προσευχόμενος ώστε το παράδειγμα και η μεσιτεία αυτού του αγίου ποιμένα, ο οποίος είναι γνωστός για το έργο του στον ευαγγελισμό μέσω των μέσων ενημερώσεως, «να εμπνεύσουν πολλούς άλλους να αναζητήσουν και αυτοί νέους τρόπους για να διαδίδουν το ευαγγελικό μήνυμα με χαρμόσυνο ενθουσιασμό».
Τέλος, απευθυνόμενος στους Πολωνούς, υπενθυμίζει ότι αυτές τις ημέρες, στο μαριανό προσκύνημα της Γιασνά Γκούρα, σύζυγοι και οικογένειες συγκεντρώνονται για το ετήσιο προσκύνημά τους, με σύνθημα: «Ο γάμος γεννά τη ζωή».
«Η προσευχή και η από κοινού μελέτη του Λόγου του Θεού ας ενισχύσουν την πίστη των συζύγων, ώστε να συνεργάζονται γενναιόδωρα με τον Δημιουργό στη μετάδοση της ζωής και των χριστιανικών αξιών μέσα σε εκείνη την ιδιαίτερη κοινότητα που είναι η οικογένεια» εύχεται ο Λέων ΙΔ΄.
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
