«ΣΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΟΛΟΙ ΕΙΝΑΙ ΗΤΤΗΜΕΝΟΙ, ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΝΙΚΗΤΕΣ»

40 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ 

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ ΗΓΕΤΩΝ ΣΤΗΝ ΑΣΙΖΗ

Το 1986 είχε ανακηρυχθεί από τον ΟΗΕ ως Διεθνές Έτος Ειρήνης. 

Ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β΄ αποφάσισε να οργανώσει, στην Ασίζη, γενέτειρα του Αγίου Φραγκίσκου, μια συνάντηση ηγετών χριστιανικών Εκκλησιών και παγκόσμιων θρησκειών. «Απερίσκεπτη ενέργεια» και «συγκρητισμός» ήταν οι πιο … επιεικείς χαρακτηρισμοί από φανατικούς όλων των αποχρώσεων. Όμως η συνάντηση πραγματοποιήθηκε την 27-10-1986, παρουσία 160 θρησκευτικών ηγετών, από 32 χριστιανικές ομολογίες και 11 άλλες διεθνείς θρησκείες και απόδειξε ότι οι θρησκείες μπορούν να συμβάλλουν στην παγκόσμια ειρήνη. Τρία χρόνια αργότερα έπεσε, χωρίς να χυθεί αίμα, «το Τείχος του Βερολίνου». Για πολιτικούς και οικονομικούς λόγους, προφανώς. Αλλά, όπως είχε αναφέρει και ο επόμενος Πάπας Βενέδικτος, υπήρξε και πνευματική αιτία: η επιθυμία του λαού για ελευθερία αποδείχθηκε ισχυρότερη του φόβου.

Στις 4 δεκαετίες που ακολούθησαν ζήσαμε γεγονότα που δύσκολα θα τα φανταζόμαστε εκείνη την εποχή: Επισκέψεις Παπών στην Ελλάδα, συχνές συναντήσεις Παπών – Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, επισκέψεις Πάπα Φραγκίσκου σε Ηγέτες σουνιτικού και σιϊτικού Ισλάμ, συναντήσεις για την ειρήνη Χριστιανών και Μουσουλμάνων Ηγετών στις Φιλιππίνες, σταθερές συναντήσεις Βουδιστών και Χριστιανών, συνεργασίες χριστιανικών Εκκλησιών στη Μέση Ανατολή, πολεμικές συρράξεις που έληξαν με τη μεσολάβηση εκκλησιαστικών ηγετών σε Αφρική και Λατινική Αμερική, μόνιμες προσπάθειες μεσολάβησης της Αγίας Έδρας για ειρήνη σε Σουδάν, Υεμένη, Συρία, όπως και στον πόλεμο Ρωσίας – Ουκρανίας…

«Το ειρηνευτικό εγχείρημα παραμένει ανοιχτό, ακόμα και αν φαίνεται να οπισθοδρομεί. Όπως ανέφερε και ο Πάπας Λέων στη συνάντησή του με τους διαπιστευμένους πρέσβεις στο Βατικανό, στην αρχή του χρόνου, ο πόλεμος είναι ξανά στη μόδα και ο ζήλος για τον πόλεμο εξαπλώνεται.

 

Όμως η θρησκευτική διπλωματία αξιοποιεί τις πνευματικές αξίες που μοιράζονται οι πιστοί. Οι θρησκείες δεν έχουν πολιτική δύναμη να επιβάλλουν ειρήνη, αλλά μπορούν να βοηθήσουν στην ανοικοδόμηση εμπιστοσύνης, ώστε να ξεκινήσουν αληθινές διαπραγματεύσεις. «Ο αληθινός ειρηνοποιός δεν είναι αυτός που αποκηρύσσει τη βία αλλά αυτός που έχει το θάρρος να πολεμήσει τους αληθινούς εχθρούς της ειρήνης, την αδιαφορία, την απάθεια και τον εγωισμό, που μας εμποδίζει να αναγνωρίσουμε τους άλλους ως αδελφούς μας» ανέφερε ο Αρχιγραμματέας του Βατικανού, καρδινάλιος Πιέτρο Παρολίν, σε συνέντευξή του στη Famiglia Cristiana, για τα 40 χρόνια από την ιστορική συνάντηση της Ασίζης.

Επιστρέφοντας στο κλίμα της εποχής θύμισε ότι ο αείμνηστος άγιος Πάπας Ιωάννης Παύλος Β΄, λίγο πριν και λίγο μετά τη συνάντηση της Ασίζης, είχε κάνει συγκεκριμένα τολμηρά βήματα προσέγγισης άλλων θρησκειών, όπως απευθυνόμενους σε Μουσουλμάνους, στη Καζαμπλάνκα το 1985, τιμώντας τον Μαχάτμα Γκάντι, στο Νέο Δελχί, το Φεβρουάριο 1986 και επισκεπτόμενος τη Συναγωγή της Ρώμης, τον Μάιο 1986. 

Απαντώντας στις αιτιάσεις περί «συγκρητισμού» της συνάντησης της Ασίζης θύμισε τη διαδικασία της συνάντησης: «όχι προσευχή μαζί» αλλά «είμαστε μαζί για να προσευχηθούμε». Η κάθε παράδοση προσευχήθηκε σε ξεχωριστή τοποθεσία της πόλης και, στο τέλος, συγκεντρώθηκαν όλοι στην πλατεία του Αγίου Φραγκίσκου, όπου κάθε θρησκευτικός ηγέτης διάβασε ένα κείμενο από τη δική του παράδοση. 

«Δεν υπήρξε κοινή συμπροσευχή ούτε θρησκευτική τελετή. Το να είσαι παρών όταν οι άλλοι προσεύχονται είναι πράξη αμοιβαίου σεβασμού και όχι δογματική σύγχυση. Το 2016, στην επέτειο των 30 ετών της Συνάντησης, ο Πάπας Φραγκίσκος και ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος είχαν προσευχηθεί, χωρίς συγκρητισμό και σχετικισμό, «ο ένας δίπλα στον άλλο, ο ένας για τον άλλο» σχολίασε ο Καρδινάλιος, για να καταλήξει «Η προσευχή είναι από μόνη της μια δράση, αλλά αυτό δε μας απαλλάσσει από πράξεις στην υπηρεσία της ειρήνης». 

Κάθε χρόνο, στα τέλη Οκτωβρίου, η Κοινότητα του Αγίου Αιγιδίου, σε συνεργασία με την τοπική Επισκοπή, οργανώνει διεθνείς συναντήσεις θρησκευτικών ηγετών στην Ασίζη.

Φωτογραφίες από Vatican News

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΛΕΒΑΝΤΗΣ

Μέλος Συνοδικής Επιτροπής ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΕΙΡΗΝΗ