Ο Πρόεδρος της Ιεράς Συνόδου της Καθολικής Ιεραρχίας της Ιταλίας (CEI) Καρδινάλιος Ματέο Τσούπι επισκέπτεται για δεύτερη φορά την Ουκρανία, σε μια τετραήμερη αποστολή που περιλαμβάνει και το Κίεβο. Πριν μεταβεί στην Πρωτεύουσα, ο Καρδινάλιος, συνοδευόμενος από τον Αποστολικό Νούντσιο στην Ουκρανία, Αρχιεπίσκοπο Βισβάλντας Κουλμπόκας, επισκέφθηκε το κέντρο κράτησης Zakhid-1, στην περιφέρεια του Λβιβ, όπου κρατούνται αιχμάλωτοι που πολέμησαν στις τάξεις του Ρωσικού στρατού. Σε όλους προσέφερε μικρά δώρα, μεταξύ των οποίων ένα μπρελόκ ως σημείο ελπίδας «ότι σύντομα θα επιστρέψετε στα σπίτια σας», καθώς και το μήνυμα εγγύτητας του Πάπα Λέοντος ΙΔ΄: «Ο Πάπας προσεύχεται για εσάς».
Ένα μπρελόκ, «γιατί ελπίζω πως σύντομα θα βάλετε πάνω του το κλειδί του σπιτιού σας, για να ανοίξετε την πόρτα και να αγκαλιάσετε τους αγαπημένους σας». Έπειτα, μια εικόνα της Salus Populi Romani (της Παναγίας Προστάτιδας του Λαού) «για τους χριστιανούς είναι η εικόνα της Μητέρας μας, αλλά για όλους είναι η εικόνα της ελπίδας». Τέλος, μια φωτογραφία του Πάπα, «ο οποίος με έστειλε εδώ για να σας πω ότι προσεύχεται για την ειρήνη και για να τελειώσει ο πόλεμος».
Η αποστολή του 2023
Από αυτή τη δομή ξεκίνησε στις 14 Ιουλίου η δεύτερη επίσκεψη στην Ουκρανία, από την έναρξη της Ρωσικής εισβολής, του Προέδρου της Καθολικής Ιεραρχίας της Ιταλίας και Αρχιεπισκόπου της Μπολόνιας.
Η πρώτη είχε πραγματοποιηθεί τον Ιούνιο του 2023, όταν ο Καρδινάλιος Τσούπι, κατόπιν εντολής του Πάπα Φραγκίσκου, επισκέφθηκε το Κίεβο, όπου συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι και άλλες πολιτικές και εκκλησιαστικές προσωπικότητες. Στη συνέχεια ακολούθησαν επισκέψεις στη Μόσχα, στην Ουάσιγκτον και στο Πεκίνο.
Επρόκειτο για μια αποστολή με διπλωματικό αλλά κυρίως ανθρωπιστικό χαρακτήρα, με πολλαπλούς στόχους. Πρωτίστως, να καταδείξει –σύμφωνα με την επιθυμία του Πάπα Φραγκίσκου– την παρουσία της Εκκλησίας μέσα σε έναν πόλεμο που μοιάζει να μην έχει τέλος. Παράλληλα, επεδίωκε την ενίσχυση του «μηχανισμού», όπως τον έχει χαρακτηρίσει επανειλημμένως ο Καρδινάλιος Πιέτρο Παρολίν, Αρχιγραμματέας της Αγίας Έδρας, για την επιστροφή παιδιών και εφήβων, τους οποίους η Ουκρανία υποστηρίζει ότι μεταφέρθηκαν βίαια στη Ρωσία, για την απελευθέρωση αιχμαλώτων πολέμου –μια προσπάθεια για την οποία ο ίδιος ο Ζελένσκι ευχαρίστησε δημοσίως την Αγία Έδρα– καθώς και για τον επαναπατρισμό των σορών των νεκρών.
Στο κέντρο κράτησης
Τρία χρόνια μετά από εκείνη την αποστολή, ο Καρδινάλιος Τσούπι επιστρέφει στην Ουκρανία. Η επίσκεψή του θα διαρκέσει τέσσερις ημέρες. Πρώτος σταθμός δεν ήταν το Κίεβο, όπου έφθασε αργότερα οδικώς, αλλά το πρώην σοβιετικό σωφρονιστικό κατάστημα στην περιφέρεια του Λβιβ, όπου, συνοδευόμενος από την ουκρανική αστυνομία και τον στρατό, διαπίστωσε προσωπικά τις συνθήκες διαβίωσης και κράτησης των αιχμαλώτων.
Δίπλα του βρέθηκαν ο Αποστολικός Νούντσιος Βισβάλντας Κουλμπόκας και ο πρέσβης της Ουκρανίας στην Αγία Έδρα Αντρίι Γιούρας. Ο τελευταίος, ανακοινώνοντας την άφιξη του Καρδιναλίου μέσω των κοινωνικών δικτύων, έγραψε:
«Η Ουκρανία αποδεικνύει για ακόμη μία φορά ότι είναι ένα πολιτισμένο κράτος, ανοικτό στον διάλογο και στην αναζήτηση δρόμων που θα οδηγήσουν σε μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη… Η Ουκρανία είναι πάντοτε έτοιμη να υποδεχθεί όσους την αγαπούν και τη στηρίζουν σε αυτή την εξαιρετικά δύσκολη περίοδο της ρωσικής επιθετικότητας».
Ο Γιούρας πρόσθεσε ακόμη: «Ο Καρδινάλιος επισκέφθηκε μια εγκατάσταση που τηρεί όλα τα διεθνή πρότυπα και είναι ανοικτή σε όποιον επιθυμεί να διαπιστώσει τις συνθήκες υπό τις οποίες η Ουκρανία κρατεί τους αιχμαλώτους».
Κατά την επίσκεψή του ο Καρδινάλιος περιηγήθηκε στους διάφορους χώρους της εγκατάστασης: στα πρόσφατα ανακαινισμένα λουτρά, στους θαλάμους, στην κοινόχρηστη αίθουσα με τις στρατιωτικές στολές και τα κιβώτια με τα προσωπικά αντικείμενα, στο μικρό κατάστημα, στο παρεκκλήσιο του στρατοπέδου και στο ιατρείο, όπου αντιμετωπίζονται προβλήματα των αρθρώσεων, ασθένειες που αποκτήθηκαν στα χαρακώματα και τραύματα από θραύσματα εκρηκτικών.
Ο χαιρετισμός στους κρατουμένους
Σε όλους αυτούς τους χώρους, ο «Καρδινάλιος Ματέο» είχε την ευκαιρία να χαιρετήσει και να σφίξει το χέρι πολλών κρατουμένων. Όλοι ήταν άνδρες, με ξυρισμένα κεφάλια και μπλε στολές, αλλά δεν ήταν όλοι Ρώσοι. Στο Zakhid-1 κρατούνται επίσης νέοι από τη Λευκορωσία, το Κονγκό, τη Βόρεια Κορέα, το Περού, τη Νιγηρία και τις Φιλιππίνες.
Όπως σημειώνει η εφημερίδα Avvenire, που συνόδευε τον Καρδινάλιο, στο κέντρο εκπροσωπούνται 53 διαφορετικές εθνικότητες, ενώ, για λόγους ασφαλείας, δεν ανακοινώνεται ο ακριβής αριθμός των κρατουμένων.
Ο πρόεδρος της Συνόδου της Ιεραρχίας της Ιταλίας συνομίλησε με δεκάδες από αυτούς, ανταλλάσσοντας λίγα λόγια στα γαλλικά ή στα ισπανικά, με τη γνωστή του εγκαρδιότητα, και ενδιαφέρθηκε για την προσωπική τους ιστορία. Σε έναν 25χρονο που περπατούσε με πατερίτσες επειδή είχε χάσει το ένα του πόδι, είπε: «Μα είσαι πολύ νέος· πόσων ετών είσαι; Ελπίζουμε να μπορέσουν σύντομα να σου βάλουν ένα προσθετικό μέλος».
Η προσευχή του Πάπα
Με τη βοήθεια ενός Ουκρανού ιερέα που μετέφραζε τα λόγια του, ο καρδινάλιος επανέλαβε πολλές φορές τον λόγο της επίσκεψής του: «Ο Πάπας Λέων μας έστειλε εδώ, εμένα και τον Νούντσιο, για να σας μεταφέρουμε ελπίδα για το μέλλον. Προσεύχεται για εσάς, ώστε να τελειώσει ο πόλεμος και να μπορέσετε να επιστρέψετε στα σπίτια σας».
Από μια πλαστική σακούλα έβγαλε μικρά λευκά κουτιά και μοίρασε προσωπικά τα δώρα στους κρατουμένους.
Το πρώτο ήταν το μπρελόκ με το παπικό οικόσημο.
«Ο Πάπας μού είπε να σας φέρω ένα μπρελόκ. Ελπίζω σύντομα να βάλετε πάνω του το κλειδί του σπιτιού σας, να ανοίξετε την πόρτα και να αγκαλιάσετε τους αγαπημένους σας. Όταν είμαστε μακριά από το σπίτι μας, θυμόμαστε εκείνους που μας περιμένουν και παίρνουμε κουράγιο. Αυτό που θέλουμε να σας πούμε σήμερα είναι να κοιτάζετε το μέλλον με ελπίδα: ότι θα επιστρέψετε στο σπίτι σας, ότι ο πόλεμος θα τελειώσει. Και εμείς προσευχόμαστε θερμά να τελειώσει σύντομα».
Να μη μεγαλώσει το κακό
«Σας εύχομαι κάθε καλό», επανέλαβε πολλές φορές ο Καρδινάλιος Τσούπι.
Στο μικρό παρεκκλήσιο του στρατοπέδου, τελευταίο σημείο της επίσκεψης, πριν από την κοινή προσευχή, ολοκλήρωσε λέγοντας: «Ας προσευχηθούμε ώστε σύντομα να ξαναβρείτε τον δρόμο προς το σπίτι, να τελειώσουν όλα αυτά και να μπορέσετε να αρχίσετε μια νέα ζωή».
Και πρόσθεσε, δείχνοντας την καρδιά του:
«Όμως και εδώ μέσα πρέπει να γίνει κάτι καινούργιο. Πρέπει να διώξουμε κάθε κακό από την καρδιά μας. Όλοι σας έχετε δει πολλά κακά, πολλά φοβερά πράγματα που δεν πρέπει να συμβαίνουν. Όμως ο Θεός μάς δίνει πάντοτε ελπίδα. Ας μην αφήσουμε ποτέ το κακό να μεγαλώσει μέσα μας και ο Θεός θα μας βοηθά πάντοτε να το απομακρύνουμε».
ΠΗΓΗ: Vatican news
+Νικόλαος,
Αρχιεπίσκοπος, πρώην Νάξου-Τήνου κλπ.
