ΜΗΝΥΜΑ «URBI ET ORBI»

ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΑΤΕΡΑ ΛΕΟΝΤΑ ΙΔ’

 

ΠΑΣΧΑ 2026

 

Κεντρικός εξώστης της Βασιλικής του Αγίου Πέτρου

Κυριακή, 5 Απριλίου 2026

 

 

 

Αδελφοί και αδελφές,

Χρστός ανέστη! Καλό Πάσχα!

 

Εδώ και αιώνες η Εκκλησία ψάλλει με αγαλλίαση το γεγονός που αποτελεί την αρχή και το θεμέλιο της πίστης της: «Ο Κύριος της ζωής ήταν νεκρός / αλλά τώρα, ζωντανός θριαμβεύει. / Ναι, είμαστε βέβαιοι: / ο Χριστός αληθώς ανέστη. / Εσύ, νικηφόρε Βασιλιά, / ελέησέ μας» (Ακολουθία του Πάσχα).

Το Πάσχα είναι μια νίκη: της ζωής πάνω στον θάνατο, του φωτός πάνω στο σκοτάδι, της αγάπης πάνω στο μίσος. Μια νίκη με πολύ βαρύ τίμημα: ο Χριστός, ο Υιός του ζωντανού Θεού (πρβλ. Μτ 16,16), έπρεπε να πεθάνει, και μάλιστα να πεθάνει πάνω σε έναν σταυρό, αφού υπέστη μια άδικη καταδίκη, χλευάστηκε και βασανίστηκε, και έχυσε όλο του το αίμα. Ως αληθινός Αμνός που θυσιάστηκε, πήρε επάνω του την αμαρτία του κόσμου (πρβλ. Ιω 1,29· Α’Πε 1,18-19) και έτσι μας ελευθέρωσε όλους, και μαζί μας και όλη την κτίση, από την κυριαρχία του Πονηρού.

Αλλά πώς νίκησε ο Ιησούς; Ποια είναι η δύναμη με την οποία νίκησε για πάντα τον αρχαίο Αντίπαλο, τον Άρχοντα αυτού του κόσμου (πρβλ. Ιω 12,31); Ποια είναι η ισχύς με την οποία αναστήθηκε από τους νεκρούς, όχι επιστρέφοντας στην προηγούμενη ζωή, αλλά εισερχόμενος στην αιώνια ζωή και ανοίγοντας έτσι με τη σάρκα του το πέρασμα από αυτόν τον κόσμο προς τον Πατέρα;

Αυτή η δύναμη, αυτή η ισχύς είναι ο ίδιος ο Θεός: Αγάπη που δημιουργεί και γεννά, Αγάπη πιστή μέχρι το τέλος, Αγάπη που συγχωρεί και λυτρώνει.

Ο Χριστός, ο «νικηφόρος Βασιλιάς» μας, έδωσε τη μάχη του και νίκησε με την γεμάτη εμπιστοσύνη εγκατάληψή του στο θέλημα του Πατέρα, στο σχέδιο της σωτηρίας του (πρβλ. Μτ 26,42). Έτσι ακολούθησε μέχρι τέλους την οδό του διαλόγου, όχι με λόγια αλλά με έργα: για να βρει εμάς που είχαμε χαθεί, σαρκώθηκε· για να ελευθερώσει εμάς τους δούλους, έγινε δούλος· για να δώσει ζωή σε εμάς τους θνητούς, αφέθηκε να θανατωθεί πάνω στον σταυρό.

Η δύναμη με την οποία αναστήθηκε ο Χριστός είναι εντελώς μη βίαιη. Μοιάζει με εκείνη ενός κόκκου σιταριού το οποίο, αφού σαπίσει στη γη, μεγαλώνει, ανοίγει δρόμο μέσα από το χώμα, βλαστάνει και γίνεται ένα χρυσό στάχυ. Μοιάζει ακόμη περισσότερο με εκείνη μιας ανθρώπινης καρδιάς η οποία, πληγωμένη από μια προσβολή, απορρίπτει το ένστικτο της εκδίκησης και, γεμάτη έλεος, προσεύχεται για εκείνον που την προσέβαλε.

Αδελφοί και αδελφές, αυτή είναι η αληθινή δύναμη που φέρνει ειρήνη στην ανθρωπότητα, διότι γεννά σχέσεις σεβασμού σε όλα τα επίπεδα: ανάμεσα στα πρόσωπα, στις οικογένειες, στις κοινωνικές ομάδες, στα έθνη. Δεν αποσκοπεί στο ιδιαίτερο συμφέρον, αλλά στο κοινό καλό· δεν θέλει να επιβάλει το δικό της σχέδιο, αλλά να συμβάλει στη διαμόρφωσή του και στην πραγματοποίησή του μαζί με τους άλλους.

Ναι, η ανάσταση του Χριστού είναι η αρχή της νέας ανθρωπότητας, είναι η είσοδος στην αληθινή γη της επαγγελίας, όπου βασιλεύουν η δικαιοσύνη, η ελευθερία, η ειρήνη, όπου όλοι αναγνωρίζονται ως αδέλφια, παιδιά του ίδιου Πατέρα που είναι Αγάπη, Ζωή, Φως.

Αδελφοί και αδελφές, με την ανάστασή του ο Κύριος μάς φέρνει ακόμη πιο έντονα αντιμέτωπους με το δράμα της ελευθερίας μας. Μπροστά στον άδειο τάφο μπορούμε να γεμίσουμε ελπίδα και θαυμασμό, όπως οι μαθητές, ή φόβο, όπως οι φρουροί και οι Φαρισαίοι, που αναγκάστηκαν να καταφύγουν σε ψεύδη και τεχνάσματα για να μην αναγνωρίσουν ότι εκείνος, που είχε καταδικαστεί, πράγματι αναστήθηκε (πρβλ. Μτ 28,11-15).

Στο φως του Πάσχα, ας αφήσουμε τον Χριστό να μας εκπλήξει! Ας αφήσουμε την καρδιά μας να αλλάξει από την απέραντη αγάπη του για εμάς! Όποιος κρατά όπλα, ας τα αφήσει! Όποιος έχει τη δύναμη να προκαλέσει πολέμους, ας επιλέξει την ειρήνη! Όχι μια ειρήνη που επιβάλλεται με τη δύναμη, αλλά με τον διάλογο! Όχι με τη θέληση να κυριαρχήσουμε στον άλλον, αλλά να τον συναντήσουμε!

Συνηθίζουμε στη βία, συμβιβαζόμαστε με αυτήν και γινόμαστε αδιάφοροι. Αδιάφοροι στον θάνατο χιλιάδων ανθρώπων. Αδιάφοροι στις συνέπειες μίσους και διχασμού που σπέρνουν οι συγκρούσεις. Αδιάφοροι στις οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις που αυτές προκαλούν και που όλοι αισθανόμαστε. Υπάρχει μια ολοένα και πιο έντονη «παγκοσμιοποίηση της αδιαφορίας», για να θυμηθούμε μια έκφραση αγαπητή στον μακαριστό Πάπα Φραγκίσκο, ο οποίος πριν από έναν χρόνο από αυτόν τον εξώστη απηύθυνε στον κόσμο τα τελευταία του λόγια, υπενθυμίζοντάς μας: «Πόση θέληση για θάνατο βλέπουμε κάθε ημέρα στις τόσες συγκρούσεις που πλήττουν διάφορα μέρη του κόσμου!» (Μήνυμα Urbi et Orbi, 20 Απριλίου 2025).

Ο σταυρός του Χριστού μάς θυμίζει πάντοτε την οδύνη και τον πόνο που συνοδεύουν τον θάνατο και το μαρτύριο που αυτός συνεπάγεται. Όλοι φοβόμαστε τον θάνατο και από φόβο στρέφουμε αλλού το βλέμμα, προτιμάμε να μην κοιτάμε. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να είμαστε αδιάφοροι! Και δεν μπορούμε να συμβιβαζόμαστε με το κακό! Ο Ιερός Αυγουστίνος διδάσκει: «Αν φοβάσαι τον θάνατο, αγάπα την ανάσταση!» (Sermo 124, 4). Ας αγαπήσουμε κι εμείς την ανάσταση, η οποία μας θυμίζει ότι το κακό δεν είναι ο τελευταίος λόγος, διότι έχει νικηθεί από τον Αναστημένο.

Εκείνος πέρασε μέσα από τον θάνατο για να μας χαρίσει ζωή και ειρήνη: «Την ειρήνη σάς αφήνω, τη δική μου ειρήνη σας δίνω. Όχι όπως τη δίνει ο κόσμος, εγώ τη δίνω σε εσάς» (Ιω 14,27). Η ειρήνη που μας παραδίδει ο Ιησούς δεν είναι εκείνη που απλώς κάνει να σιωπούν τα όπλα, αλλά εκείνη που αγγίζει και μεταμορφώνει την καρδιά του καθενός μας! Ας στραφούμε στην ειρήνη του Χριστού! Ας ακουστεί η κραυγή της ειρήνης που αναβλύζει από την καρδιά! Γι’ αυτό, καλώ όλους να ενωθούν μαζί μου στην αγρυπνία προσευχής για την ειρήνη που θα τελέσουμε εδώ, στη Βασιλική του Αγίου Πέτρου, το ερχόμενο Σάββατο, 11 Απριλίου.

Αυτή την ημέρα της εορτής, ας εγκαταλείψουμε κάθε διάθεση αντιπαράθεσης, κυριαρχίας και εξουσίας, και ας ικετεύσουμε τον Κύριο να χαρίσει την ειρήνη του στον κόσμο ο οποίος μαστίζεται από τους πολέμους και σημαδεύεται από το μίσος και την αδιαφορία, που μας κάνουν να αισθανόμαστε ανίσχυροι μπροστά στο κακό. Στον Κύριο εμπιστευόμαστε όλες τις καρδιές που υποφέρουν και περιμένουν την αληθινή ειρήνη την οποία μόνο Εκείνος μπορεί να δώσει. Ας του εμπιστευθούμε τον εαυτό μας και ας του ανοίξουμε την καρδιά μας! Μόνο Εκείνος κάνει τα πάντα νέα (πρβλ. Αποκ 21,5)!

Καλό Πάσχα!

_ _ _ _ _ _

Μετάφραση: π.Λ